Tuesday, November 27, 2018

B─▒rak─▒n felsefe yaps─▒nlar 

Felsefe yapma! Bir konuda g├Âr├╝┼č├╝n├╝z├╝ dile getirdi─činizde, ├Âzellikle kar┼č─▒ taraf─▒n ho┼čuna gitmeyen bir ┼čey s├Âyledi─činizde, duydu─čunuz s├Âz. Oysa ki felsefe ├žok yararl─▒. ├ç├╝nk├╝ d├╝┼č├╝nmeyi, sorgulamay─▒, kendini ├Âzg├╝rce ifade etmeyi, empati kurmay─▒, yeni fikirler ├╝retmeyi sa─člar. Bu becerilerin geli┼čmesi i├žin lise d├Ânemi ge├ž bir tarih. T├╝rkiye’de felsefe dersleri 10. ve 11. s─▒n─▒flarda verilmekte, ilk├Â─čretimde ise sosyal bilgiler dersinin i├žinde sosyoloji, co─črafya gibi di─čer sosyal bilimlerle birlikte b├╝t├╝nle┼čtirilmi┼č ┼čekilde ele al─▒nmakta. Uzmanlara g├Âre anaokulundan itibaren al─▒nacak felsefe program─▒, sa─čl─▒kl─▒ ve ├Âzg├╝r bir zihinle geli┼čmeyi sa─čl─▒yor. Peki, felsefe e─čitimi ├žocuklara nas─▒l verilmeli? Uzmanlara sorduk. Zihni ├Âzg├╝rle┼čtiriyor MEF ├ťniversitesi E─čitim Fak├╝ltesi Dekan─▒ Prof. Dr. Mustafa ├ľzcan, “Felsefe yapmak sorgulamak; olaylar─▒, fikirleri, emirleri derinlemesine d├╝┼č├╝nmek, kar┼č─▒la┼čt─▒rmak, do─čru sonu├žlara ula┼čmakt─▒r” diyor. Bunlar─▒ yapabilmek i├žin ├Âzg├╝r bir zihin gerekti─činin alt─▒n─▒ ├žizen ├ľzcan, felsefenin zihni ├Âzg├╝rle┼čtirdi─čini, insan─▒ robotla┼čmaktan kurtard─▒─č─▒n─▒ vurguluyor. Felsefenin m├╝fredattan ├žok pedagoji oldu─čunu vurgulayan ├ľzcan, ├žocuklara verilecek felsefe derslerinin nas─▒l olmas─▒ gerekti─či konusunda ┼čunlar─▒ s├Âyl├╝yor: “Felsefe ├žocu─čun geli┼čimine uygun olmal─▒. ├çocuklar i├žine do─čduklar─▒ k├╝lt├╝r├╝n do─črular─▒n─▒, kar┼č─▒la┼čt─▒klar─▒ olaylar─▒, kendilerine dayat─▒lan emirleri vb. sorgulamaya, kar┼č─▒la┼čt─▒rmaya ve onlar ├╝zerinde fikir ├╝retmeye ba┼člad─▒klar─▒ anda felsefe dersi almaya ba┼člayabilirler. Felsefe, anaokulu y─▒llar─▒ndan itibaren bir zihinsel geli┼čim y├Ântemi olarak uygulanabilir. Bu ba─člamda ├žocuklar i├žin soyut kavramlar─▒ anlaman─▒n kolay olmad─▒─č─▒ unutulmamal─▒. ├çocuklarla felsefe yaparken ├Ârnek olaylar ├žok yararl─▒ olabilir. Do─čay─▒ ve hayvanlar─▒ korumay─▒, adil olmay─▒, farkl─▒l─▒klara sayg─▒ duymay─▒ ve benzeri ├ža─čda┼č de─čerleri kazanmas─▒ i├žin felsefenin bir pedagoji olarak b├╝t├╝n derslerin i├žeri─čine entegre edilmesi gerekir.” ├ç─▒t─▒r ├ž─▒t─▒r felsefe TED Hatay Koleji, “├ç─▒t─▒r ├ç─▒t─▒r Felsefe” ad─▒ alt─▒nda anaokulundaki ├žocuklar i├žin felsefe program─▒ uyguluyor. “─░nsan d├╝┼č├╝nen bir varl─▒kt─▒r ve d├╝┼č├╝nmeye ba┼člamak k├╝├ž├╝k ya┼čta fark─▒ndal─▒kla geli┼čtirilmelidir” diyen TED Hatay Koleji Kurucu Temsilcisi Do├ž. Dr. Mustafa ├ľzat, o nedenle anaokulunda felsefe etkinliklerine ba┼člad─▒klar─▒n─▒ belirtiyor. ├ľzat, bu e─čitimin ├žocuklar ├╝zerindeki olumlu etkileriyle ilgili ┼čunlar─▒ s├Âyl├╝yor: “Anaokulu ├ža─č─▒ndaki ├žocuklar k├╝├ž├╝k filozoflar gibidir. Merak eden, s├╝rekli soru soran, kendini ifade etmeye ├žal─▒┼čan yetileri vard─▒r. D├╝zenli olarak yap─▒lan ├žocuk felsefesi ├žal─▒┼čmalar─▒yla ├žocuklar─▒n sorgulayan, d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝n├╝ ifade edebilen, kar┼č─▒s─▒ndakini dinleyen, empati kurabilen, ele┼čtirel bak─▒┼č a├ž─▒s─▒na sahip, ├Âz g├╝veni y├╝ksek, de─či┼čik fikirler ├╝reten ve ├╝rettikleri fikirleri savunan, de─čer yarg─▒lar─▒ geli┼čmi┼č bireyler olmalar─▒ sa─član─▒yor. Ayr─▒ca ara┼čt─▒rmalar felsefe e─čitimi alan ├žocuklar─▒n okuma- yazma ve matematik becerilerinin h─▒zla geli┼čti─čini g├Âsteriyor.” Derslerde onlar─▒n ya┼č grubuna uygun, g├╝nl├╝k ya┼čamla ba─člant─▒l─▒ de─čerleri ele ald─▒klar─▒n─▒ dile getiren TED Hatay Koleji Anaokulu Koordinat├Âr├╝ Seda Ege Karag├Âz, derslerde, “B├╝y├╝k olmak ne demek; yeti┼čkinler neden her istedi─čimizi yapmam─▒za izin vermez; Ger├žek nedir, hayal nedir; Azarlanmaktan kurtulmak i├žin yalan s├Âylemek do─čru mudur; Hakl─▒ nedir, haks─▒z nedir” gibi konular─▒ ele alarak, ├žocuklar─▒n verdikleri soru ve cevaplarla felsefe uygulamalar─▒ yapt─▒klar─▒n─▒ kaydediyor. Soru ├╝retiyorlar Karag├Âz, uygulad─▒klar─▒ programla ilgili “Kesin bilgi, yanl─▒┼č cevap, ders anlat─▒m─▒ yok. ├çocuklar soru sormaya al─▒┼čm─▒┼člar. Sorular─▒na soruyla cevap al─▒nca ┼ča┼č─▒r─▒yor, ezberci e─čitim sistemi kurallar─▒n─▒n d─▒┼č─▒na ├ž─▒k─▒ld─▒─č─▒ i├žin zorlan─▒yorlar. Zamanla tecr├╝be kazan─▒yor ve ilgin├ž felsefik soru sormay─▒, d├╝┼č├╝ncelerini y├Ânetmeyi ├Â─čreniyorlar.” Karag├Âz, derslerden sonra ├žocuklarda g├Âr├╝len farkl─▒l─▒klar ┼č├Âyle s─▒ral─▒yor:          - ├çocuklar, uygulamada ├žember ┼čeklinde oturduklar─▒ i├žin birbirlerine bakarak konu┼čmak, ba┼čkas─▒n─▒n s├Âz├╝n├╝ kesmemek gibi ileti┼čim becerilerini kazan─▒yorlar. - ─░lk haftalarda do─čru cevap veremeyecekleri d├╝┼č├╝ncesiyle sessizce oturan ├žocuklar zamanla felsefik sorularda cevaplar─▒n net olmad─▒─č─▒n─▒, en ├ž─▒lg─▒n fikirlere bile sayg─▒ g├Âsterildi─či bir ortamda olduklar─▒n─▒ g├Âzlemleyince yava┼č yava┼č sohbete kat─▒ld─▒lar. - Tabii ak─▒llar─▒na gelen her ┼čeyi s├Âylememeyi de ├Â─čreniyorlar. “Neden b├Âyle d├╝┼č├╝n├╝yorsun?” diye sordu─čum zaman “├Âyle, bilmem” diye cevap veremeyeceklerini, mutlaka bir gerek├želerinin olmas─▒ gerekti─čini zamanla kavr─▒yorlar. B├Âylece ├žocuklarda gerek├želi d├╝┼č├╝nebilme becerisi geli┼čiyor. - ├çocuk felsefesini uygulayan s─▒n─▒flarda ├žocuklar─▒n sab─▒r, ├Âz sayg─▒, kendine g├╝ven, ileti┼čim becerilerinin de geli┼čti─či g├Âr├╝l├╝yor.  Felsefeciler toplan─▒yor T├╝rkiye’de ilk kez, felsefe b├Âl├╝m ba┼čkanlar─▒n─▒n kat─▒laca─č─▒ bir ├žal─▒┼čtay d├╝zenlenecek. 22-23 Kas─▒m’da Erciyes ├ťniversitesi’nde 60 b├Âl├╝m ba┼čkan─▒n─▒n kat─▒laca─č─▒ ├žal─▒┼čtayda, felsefe b├Âl├╝mlerinin kapanma tehlikesi, felsefe ├Â─črencilerinin istihdam sorunu ve T├╝rkiye’de felsefeye bak─▒┼č a├ž─▒s─▒na dair ortak bir rapor haz─▒rlanacak. ├çal─▒┼čtayda ilk├Â─čretimden ├╝niversiteye felsefe, felsefe mezunlar─▒n─▒n i┼č imkanlar─▒, felsefi dan─▒┼čmanl─▒k gibi konularda da konu┼čmalar yap─▒lacak.

No comments:

Post a Comment

─░leti┼čim Formu

Name

Email *

Message *


Get paid to share your links!